19 czerwca 2019

Muzyka do tańca a prawa autorskie. Kto płaci ZAiKS na weselu


kto płaci ZAiKS na weselu - zdjęcie 1

Podczas organizacji ślubu trzeba pamiętać o tylu rzeczach… i za tyle rzeczy zapłacić! O kwestii praw autorskich do muzyki na weselu młoda para często nie pamięta – albo nie chce pamiętać. Autorzy utworów zasługują jednak na wynagrodzenie tak samo jak należy się ono np.  za projekt i wykonanie sukni ślubnej, której przecież nie ukradniemy z salonu. Dziś więc zajmiemy się kwestią tego, kto płaci ZAiKS na weselu, ile to kosztuje i jak się odbywa.

Po pierwsze warto ustalić, czym właściwie jest ZAiKS. Rozwinięcie tego skrótu to Związek Autorów i Kompozytorów Scenicznych. Powinno się zatem mówić nie: „płacić ZAiKS”, lecz raczej: „płacić ZAiKS-owi”, bo też właśnie na konto tego związku należy odprowadzić opłatę za wykorzystywanie utworów muzycznych na weselu. Dla wygody zostańmy już jednak przy utartym sformułowaniu „płacić ZAiKS” – i wyjaśnijmy, co to właściwie znaczy.

WYBIERZ ZESPÓŁ NA SWOJE WESELE!

Jak to działa

Tak naprawdę ZAiKS wypadałoby postrzegać jako instytucję, która państwu młodym bardziej pomaga, niż chce szkodzić. Dzięki niej bowiem nie trzeba kontaktować i rozliczać się z autorem każdej granej na weselu piosenki z osobna. Tym zajmie się już Związek, który od organizatorów zabawy pobiera opłatę niejako zryczałtowaną. Z drugiej strony ZAiKS pilnuje, aby prawo autorów do wynagrodzenia za ich pracę było przestrzegane. I dlatego przeprowadza kontrole oraz – w razie konieczności – wlepia kary, o których więcej za chwilę.

kto płaci ZAiKS na weselu - zdjęcie 2

Kto płaci ZAiKS na weselu – lokal, zespół czy młoda para?

Wróćmy na razie do kwestii tego, że opłatę do ZAiKS wnoszą organizatorzy zabawy. Nie zawsze musi oznaczać to nowożeńców. Często organizatorem wesela odpowiedzialnym za jego oprawę muzyczną jest hotel, restauracja czy sala weselna. Takie miejsca zwykle wykupują licencję na dłuższy czas i koszt ten wliczony jest w cenę wynajmu przestrzeni do zabawy. Państwo młodzi powinni tylko dopilnować, by zapis o tym, kto płaci ZAiKS na weselu, koniecznie znalazł się w zawieranej między nimi a lokalem umowie.

Często też jednak zdarza się, że zespół muzyczny (lub DJ) zostaje zaangażowany osobno. Ponieważ zarabia on na wykorzystywaniu muzyki stworzonej przez kogoś innego, to po jego stronie powinno leżeć załatwienie w ZAiKS licencji i odprowadzenie należnej kwoty. Również w tym przypadku trzeba pamiętać o zawarciu w umowie mówiącego o tym zapisu. Najlepsze zespoły, które można znaleźć m.in. dzięki spersonalizowanej weddingowej wyszukiwarce, z pewnością nie będą miały z tym problemu.

Przeczytaj koniecznie: Oprawa muzyczna na wesele – zespół czy DJ?

A kto płaci ZAiKS na weselu, na którym utwory puszcza z komputera znajomy bądź krewny młodej pary? Jeśli mowa o kameralnym przyjęciu w domu lub ogrodzie, tylko dla rodziny i kilku bliskich przyjaciół – nikt. Muzyka odtwarzana jest tu bowiem na użytek prywatny. Jeśli jednak gości jest więcej, to o uregulowanie kwestii praw autorskich muszą zadbać państwo młodzi.

ZNAJDŹ DJ-A NA SWOJE WESELE!

Procedury i koszty

Można to zrobić na jeden z dwóch sposobów. Pierwszym jest udanie się do lokalnego oddziału ZAiKS. Jego pracownik zada kilka pytań, na podstawie uzyskanych odpowiedzi podając koszt uzyskania licencji. Należną kwotę uiszcza się na miejscu, składając przy tym stosowny wniosek, którego wzór znajduje się na stronie związku. Na tej samej stronie zresztą da się zrobić wszystkie te rzeczy, czyli złożyć wniosek online i opłacić licencję, a wcześniej wyliczyć koszty. Pomaga w tym specjalny formularz, w którym podać należy m.in.:

  • szacowaną liczbę gości,
  • miejscowość i rodzaj miejsca, w którym ma się odbyć wesele (np. sala weselna, remiza, plener),
  • informację, czy muzyka będzie grana na żywo, czy odtwarzana.

Z reguły opłata licencyjna wynosi ok. 10 proc. wynagrodzenia DJ-a lub zespołu.

kto płaci ZAiKS na weselu - zdjęcie 3

Kto płaci ZAiKS na weselu… albo karę, jeśli tego nie zrobi

Kara finansowa za nieuregulowanie kwestii praw autorskich do muzyki na weselu potrafi wynieść trzykrotność tej kwoty. W szczególnych przypadkach jego organizatorzy mogą zostać pociągnięci też do odpowiedzialności karnej. Inspektor ZAiKS ma prawo dokonać kontroli podczas zabawy (i nie ma znaczenia, że to „impreza zamknięta”), aczkolwiek w praktyce raczej nie psuje się w ten sposób dnia ślubu nowożeńcom. Dopiero później mogą czekać ich – a także lokal i zespół weselny – ewentualne nieprzyjemności. Raczej nie ma co ryzykować rozpoczęcia w ten sposób wspólnego, małżeńskiego życia. Lepiej ZAiKS-owi zapłacić, zwłaszcza że wymaga tego przede wszystkim zwykła ludzka uczciwość.

Polecamy także: Muzyka na wesele. Jak pogodzić różne gusta?

WYBIERZ ZESPÓŁ NA SWOJE WESELE!

Ula Jaworek
Ula Jaworek
Z wykształcenia kulturoznawca, ślubne i weselne zwyczaje badała najpierw teoretycznie. Szybko przerodziło się to jednak w jej pasję, pogłębioną doświadczeniem z branży kulinarnej i modowej. Uwielbia piec ciasta i ciasteczka.